Cô bé Đát Sơn là ai? -Đền thờ cô bé đát sơn

Cô bé Đát Sơn là ai -Đền thờ cô bé Đát Sơn ở đâu

Theo truyền thuyết từ xa xưa Công Chúa Ngọc Dong là con gái của Vua Hùng đời thứ 18 . Khi xưa nghe lời vua hùng đi tìm những địa điểm hấp dẫn có thể làm nơi du lịch ,sau khi cô đi qua nhiều nơi và ghi nhớ vào trí não của mình Cô đã đến thác Đồng Bừa, thấy cảnh đẹp lạ thường nên cô chọn đây là nơi nghỉ chân .Khi đang mải mê ngắm cảnh cô bị một con trăn lớn nuốt chửng lấy cô ở trên đỉnh thác Đồng Bừa .Sau khi cô thác Cô đã hiển linh giúp dân nuôi cấy trồng trọt ,biết Công ơn của cô nên người dân đã lập đền thờ cô ở dưới chân thác Đồng Bừa để tưởng nhớ công ơn của cô.

Đền thờ cô bé Đát Sơn dưới dân thác Đồng Bừa 

(Ảnh: Hầu Nhật Khải)

Đền thờ cô chính từ tại Thôn Đồng Bừa -Xã Đông Lợi -Huyện Sơn Dương -Tỉnh Tuyên Quang

Hàng năm cứ vào mùng 8 tháng riêng đền lại mở tiệc khai xuân để cầu cho mưa thuận gió hoà và cầu cho dân bản làm ăn trồng trọt.

Tiệc cô là ngày 11 tháng ba âm lịch hàng năm( sau ngày giỗ tổ Hùng Vương). Văn cô có câu thỉnh là:

"Mùa Xuân trẩy hội tháng ba

  Mười một hôm ấy chính từ tiệc cô"

Tượng thờ Ngọc Dong Công Chúa-Cô bé Đát Sơn 

(Ảnh: Hầu Nhật Khải)

Vậy cô bé Đát Sơn có về ngự đồng không? Khi về ngự đồng cô làm gì? Cô bé Đát Sơn có phải vị thánh cô trong tứ phủ không? Những ai được hầu cô bé Đát Sơn?

Cô bé Đát Sơn có ngự về đồng.Khi ngự về đồng cô mặc áo dân tộc Cao Lan, đầu chít khăn mỏ quạ , chân đi xà cạp, cổ đeo kiềng , hông dắt 2 dải lụa hồng và xanh và còn đeo thêm xà tích. Khi ngự về đồng cô múa mồi và tay cầm nón như đi làm nương. Cô bé Đát Sơn không phải vị thánh cô trong tứ phủ mà cô chỉ được phối thờ với tứ phủ. Những người hầu cô bé Đát Sơn thì rất ít , chỉ những ai sát cửa cô hoặc ăn lộc cô mới hầu cô.

Bác Trần Minh Quảng ( Thủ nhang đền cô bé Đát Sơn) Hầu giá cô bé Đát Sơn ( Ảnh:Đinh Phương)

 Bản văn cô bé Đát Sơn:

Ai Qua Đông Lợi Đi Vào

Hỏi Thăm Cho Tới Đền Thờ Đát Sơn

Đồng Bừa Chốn Lấy Anh Linh

Ngọc Dong Công Chúa Trấn Miền Lịch Sơn

Sơn Lâm Cảnh Đẹp Hữu Tình

Sau Đền Thác Dội Uốn Mình Chảy Qua

Trước Đền Đồng Lúa Tươi Xanh

Có Cành Táo Ngọt Vắt Ngang Trước Thềm Tiếng Đồn Cô Đát Anh Linh

Ngô Khoai Sắn Đậu Dạy Dân Vun Trồng

Mùa Xuân Trảy Hội Tháng Ba

Mười Một Hôm Ấy Chính Từ Tiệc Cô

Vua Sai Lập Miếu Lên Thờ

Muốn Ăn Lộc Thánh Phải Kiều Đến Cô

Nức Danh Cô Đát Đồng bừa 

Lẵng Hoa Đùng Đỉnh Bên Mình Túi Dao 

Rong Chơi Giá Ngựa Non Đào

Khi Lên Đông Lợi Lúc Về Kim Xuyên

Nửa Đêm Giờ Tý Hiện Hình

Lên Rừng Hái Quả Đào Tiên Đem Về

Khi Lại Ngược Miền Sơn Khê

Hái Ổi Dâng Mẫu Lại Dâng Vua Hùng

Lúc Vui Cô Ngự Trước Đền

Chít Khăn Mỏ Quạ Tay Cầm Nón Tiên

Múa Mồi Đốt Đuốc Đêm Đêm

Lên Rừng Hái Thuốc Cứu Người Trần Gian

 Múa Hát:

Về Đồng Phát Rẫy Làm Nương

Một Ngày Cô Phát Được Ba Quả Gò

Khi Cô Phát Rẫy Làm Nương

Phát Từ Tam Đảo Phát Sang Ba Vì

Phát Xong Gieo Hạt Lúa Mì ( Í I A Í À Ì A)

Phát Xong Gieo Hạt Lúa Mì

Ngô Khoai Sắn Đậu Lúa Xanh Bạt Ngàn

Cô Dẻo Tay Vun Trồng Hái Lượm

Lại Ngược Về Miền Yên Bái Lào Cai

Cô Đi Hái Trái Đào Thơm

Mang Đi Buôn Bán Ai Mua Thì Vào

Khế Chua Măng Chát Sắn Bùi

Đem Qua Bắc Lệ Lại Sang Hải Phòng

Nhanh Chân Kẻo chợ Đã Trưa

Bán Hàng Cho Hết Lại Mua Hàng Về

Sơn Lâm Cảnh Đẹp Bốn Bề  ( Í I A Í À Ì A)

Thánh Giá Cô Hồi Cung.....